O‘ZBEKISTONDA XALQARO TRANSPORT KORIDORLARI: HOZIRGI HOLATI, GEOSIYOSIY XAVFLAR VA KELAJAK ISTIQBOLLARI

Tursunaliyev Ismoil Esonaliyevich

Farg‘ona davlat texnika universiteti

Sobirov Og‘abek Saxobiddin o‘g‘li

Farg‘ona davlat texnika universiteti


Abstract

Annotatsiya: Ushbu tezis O‘zbekistonning xalqaro transport koridorlari tizimini, Yaqin Sharqdagi — xususan Eron atrofidagi — geosiyosiy vaziyatning mamlakatimiz tranzit logistikasiga ta'sirini hamda muqobil yo'nalishlarni tahlil qiladi. Janubiy koridor orqali o‘tadigan yuk oqimlarining 60%ga yaqin qismi Eron hududidan o‘tishini hisobga olsak, ushbu mintaqadagi beqarorlik O‘zbekiston uchun jiddiy strategik xavfni anglatadi. Tadqiqot koridorlarning hozirgi holati, asosiy muammolar va ilmiy asoslangan strategik tavsiyalarni taqdim etadi.

Kalit so'zlar: xalqaro transport koridorlari; O‘zbekiston; Eron; geosiyosiy xavflar; INSTC; O‘rta Koridor; multimodal transport; tranzit diversifikatsiyasi.

Abstract: This thesis examines Uzbekistan's international transport corridor system and analyzes the impact of geopolitical developments in the Near East — particularly around Iran — on the country's transit logistics. Given that approximately 60% of freight flows through the southern corridor pass through Iranian territory, instability in this region represents a serious strategic risk for Uzbekistan. The study presents an analysis of current corridor conditions, key challenges, and evidence-based strategic recommendations for corridor diversification and development.

Keywords: international transport corridors; Uzbekistan; Iran; geopolitical risks; INSTC; Middle Corridor; multimodal transport; transit diversification; green logistics


References

1. Trend.Az (2025, mart). No sea, new risks: landlocked Uzbekistan looks for alternative routes. https://www.trend.az/business/4162772.html;

2. The Diplomat (2025, iyun). Why Uzbekistan Seeks to Establish a West-South Transport Axis. https://thediplomat.com;

3. Atlantic Council (2025). Why the Middle Corridor matters amid a geopolitical resorting. https://www.atlanticcouncil.org;

4. Astana Times (2026, fevral). Why Southern Corridor through Iran is Critical for Central Asia. https://astanatimes.com;

5. Eurasianet (2026, yanvar). China building up Southern Corridor via Iran as response to US push. https://eurasianet.org;

6. Gulf Research Center (GRC). (2025). The International North-South Transport Corridor. https://www.grc.net;

7. Caspian Policy Center. (2025). On the Prospects of the Zangezur Corridor for Central Asia. https://www.caspianpolicy.org;

8. Caspian Post. (2023). Uzbekistan, Turkmenistan, and Iran Forge Ahead with Proposed Transit Corridor.

9. O‘zbekiston Respublikasi Transport vazirligi. (2024). O‘zbekistonda transport tizimini rivojlantirish Konsepsiyasi. Toshkent.

10. ADB CAREC. (2021). Ports and Logistics Scoping Study in CAREC Countries. Asian Development Bank. https://doi.org/10.22617/TCS210508-2;

11. Balbaa, M.E., Dadabaev, U., Akhmedova, D., & Iskandarova, M. (2024). Fostering economic growth and global trade through digitalized international transport corridors: CKU Railways. American Journal of Business & Operations Research, 11(1).

12. Turakulova, D., & Ismoilova, D. (2025). The Role of Green Logistics in Uzbekistan and International Trends. Green Economy and Development, 3(6), 666223.