O‘ZBEK VA INGLIZ TILLARIDAGI HURMAT KATEGORIYASINING BADIIY MATNLARDAGI STILISTIK IFODASI
A.S. Abdurazakova
Farg‘ona davlat universiteti
Abstract
Annotatsiya. Mazkur maqolada o‘zbek va ingliz tillarida yaratilgan badiiy matnlarda hurmat kategoriyasining stilistik ifodalanish vositalari qiyosiy tahlil qilinadi. Tadqiqotda murojaat shakllari, modal birliklar, leksik tanlov hamda sintaktik konstruktsiyalar orqali hurmatning qanday yaratilishi ko‘rsatib beriladi. Badiiy nutqda hurmat faqat ijtimoiy norma emas, balki estetik va ekspressiv vosita sifatida ham xizmat qilishi ilmiy asosda yoritiladi.
Kalit so‘zlar: hurmat kategoriyasi, stilistika, badiiy matn, murojaat shakllari, qiyosiy tahlil, pragmatika.
Abstract. This article provides a comparative analysis of the stylistic expression of the category of respect in Uzbek and English literary texts. The study examines how respect is conveyed through lexical choices, forms of address, modal constructions, and syntactic structures. The research demonstrates that in literary discourse respect functions not only as a social norm but also as an important stylistic and expressive device reflecting characters’ social status, interpersonal relations, and cultural values.
Key words: category of respect, stylistics, literary text, forms of address, politeness, comparative analysis.
Аннотация. В статье проводится сопоставительный анализ стилистического выражения категории уважения в узбекских и английских художественных текстах. Рассматриваются лексические, синтаксические и прагматические средства выражения уважения. Показано, что в художественном дискурсе уважение выступает не только как социальная норма, но и как важное стилистическое и экспрессивное средство, отражающее социальный статус, межличностные отношения и культурные ценности персонажей.
Ключевые слова: категория уважения, стилистика, художественный текст, формы обращения, вежливость, сопоставительный анализ.
References
1. Brown, P., & Levinson, S. (1987). Politeness: Some Universals in Language Usage.Cambridge: Cambridge University Press.
2. Mills, S. (2003). Gender and Politeness. Cambridge: Cambridge University Press.
3. Leech, G. (2014). The Pragmatics of Politeness. Oxford: Oxford University Press.
4. Watts, R. (2003). Politeness. Cambridge: Cambridge University Press.
5. Qodiriy, A. O‘tkan kunlar.
6. Cho‘lpon. Kecha va kunduz.
7. Austen, J. Pride and Prejudice.
8. Holmes, J. (2013). An Introduction to Sociolinguistics. London.
