BOSHLANG‘ICH TA’LIMDA EMOTSIONAL INTELLEKT ASOSIDA LIDERLIK SIFATLARINI RIVOJLANTIRISHNING PEDAGOGIK MEXANIZMLARI

D.I.Djumаyevа

Termiz iqtisodiyot va servis universiteti


Abstract

Annotatsiya. Ushbu maqolada boshlang‘ich ta’lim bosqichida o‘quvchilarda emotsional intellekt va liderlik sifatlarini shakllantirishning pedagogik mexanizmlari tahlil qilinadi. Emotsional intellektning asosiy komponentlari — o‘zini anglash, o‘zini boshqarish, empatiya, motivatsiya va ijtimoiy ko‘nikmalar — bolalarning ijtimoiy-hissiy rivojlanishida muhim rol o‘ynaydi hamda ularning liderlik salohiyatini oshiradi. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, emotsional intellektni maqsadli rivojlantirish pedagogik yondashuvlar orqali o‘quvchilarda ijtimoiy faollik, hamkorlik va muammolarni hal etish qobiliyatini mustahkamlab, ularni sinfdagi yetakchi rolga tayyorlaydi.

Kalit so‘zlar:  emotsional intellekt, liderlik, pedagogik mexanizmlar, boshlang‘ich ta’lim

Аннотация. В данной статье анализируются педагогические механизмы формирования эмоционального интеллекта и лидерских качеств у учащихся начальных классов. Основные компоненты эмоционального интеллекта — самосознание, саморегуляция, эмпатия, мотивация и социальные навыки — играют важную роль в социально-эмоциональном развитии детей и способствуют повышению их лидерского потенциала. Результаты исследования показывают, что целенаправленное развитие эмоционального интеллекта посредством педагогических подходов укрепляет у учащихся социальную активность, сотрудничество и способность к решению проблем, подготавливая их к выполнению лидерской роли в классе.

Ключевые слова: эмоциональный интеллект, лидерство, педагогические механизмы, начальное образование

Abstract. This article examines the pedagogical mechanisms for developing emotional intelligence and leadership qualities among primary school students. The core components of emotional intelligence—self-awareness, self-regulation, empathy, motivation, and social skills—play a crucial role in children’s socio-emotional development and enhance their leadership potential. Research findings indicate that the purposeful development of emotional intelligence through pedagogical approaches strengthens students’ social activity, collaboration, and problem-solving abilities, preparing them for leadership roles within the classroom.

Keywords: emotional intelligence, leadership, pedagogical mechanisms, primary education.


References

1. O‘zbekiston Respublikasi “Ta’lim to‘g‘risida” Qonuni, 2020.

2. O‘zbekiston Respublikasi Davlat ta’lim standarti. Boshlang‘ich ta’lim DTS, 2021

3. Goleman, D. Emotional Intelligence: Why It Can Matter More Than IQ. New York: Bantam Books, 1995.

4. Mayer, J. D., & Salovey, P. Emotional Intelligence Theory and Practice. Cambridge University Press, 1997.

5. Raxmonov, S. Psixologiya asoslari. Toshkent: Fan, 2022.

6. Jo‘rayev, R. Pedagogik texnologiyalar va interfaol metodlar. Toshkent: Noshir, 2020.

7. Turayeva, M. “Boshlang‘ich ta’limda emotsional savodxonlikni rivojlantirishning samarali metodlari”. Pedagogika va Psixologiya Jurnali, 2022.

8. Djumаyevа, D. (2025). Kichik maktab yoshidagi o ‘quvchilarda liderlik sifatlarini shakllantirishning pedagogik aspektlari. MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI, 3(4).

9. Djumayeva, Dildora. "KICHIK MАKTАB YОSHIDАGI ОʻQUVCHILАRDА LIDERLIK SIFАTLАRINI SHАKLLАNISHINING АHАMIYАTI." " ПЕДАГОГИЧЕСКАЯ АКМЕОЛОГИЯ" международный научно-методический журнал 9.17 (2024).

10. Google Scholar elektron bazasi.

11. ResearchGate ilmiy platformasi.