MA’LUMOTLAR BAZASINI SHIFRLASH VA ULARGA NAZORAT TAXLILI
G.A. Pulatova
Farg‘ona davlat texnika universiteti
Abstract
Annotatsiya. Ushbu maqolada ma’lumotlar bazasi xavfsizligining ikki asosiy yo‘nalishi – shifrlash (encryption) va kirish nazorati (access control) usullarini tahlil qiladi. Unda ma’lumotlarni himoya qilishning zamonaviy metodlari, ularning afzalliklari va cheklovlari, shuningdek amaliy qo‘llanish misollari ko‘rib chiqilgan. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, ma’lumotlar bazasi xavfsizligini ta’minlash uchun shifrlash va kirish nazoratini integratsiyalashgan holda qo‘llash samarali yechimdir.
Abstract. This article analyzes two main areas of database security - encryption and access control methods. It reviews modern methods of data protection, their advantages and limitations, as well as practical examples of their application. The results show that the integrated use of encryption and access control is an effective solution for ensuring database security.
Аннотация. В данной статье анализируются две основные области безопасности баз данных — методы шифрования и контроля доступа. Рассматриваются современные методы защиты данных, их преимущества и ограничения, а также практические примеры их применения. Результаты показывают, что комплексное использование шифрования и контроля доступа является эффективным решением для обеспечения безопасности баз данных.
Kalit so‘zlar: ma’lumotlar bazasi xavfsizligi, shifrlash, kirish nazorati, autentifikatsiya, avtorizatsiya, tashuvchi darajada shifrlash, maydon darajada shifrlash, RBAC, tarmoq xavfsizligi.
Keywords: database security, encryption, access control, authentication, authorization, carrier-level encryption, domain-level encryption, RBAC, network security.
Ключевые слова: безопасность баз данных, шифрование, контроль доступа, аутентификация, авторизация, шифрование на уровне оператора связи, шифрование на уровне домена, RBAC, сетевая безопасность.
References
1. Batles Sue Classification in Theory and Practice Second edition Sue Batley Chandos Publishing is an imprint of Elsevier Limited. 2014-ISBN 978-1-84334-785-9 (print) ISBN 978-1-78063-466-1 (online)
2. Introduction to Cataloging and classification (1 ibrary and Information Science Test Series) 11th Edition Damel N Jondres Arlene G Tavlor David P Miller - Libraries Unlimited 2015
3. Oybek Xamdamovich Otaqulov, Gulxayo Azamjon Qizi Pulatova, G‘Iyos Gofurjonovich Pulatov “Sun’iy intellekt va uning insoniyat faoliyatida tutgan o‘rni” 2021. Scientific progress
4. Kabildjanov Aleksandr Sabitovich, G Pulatov, Pulatova Gulxayo Azamjon Qizi “Ob-havo sharoitlarining yurak-qon tomir kasalliklariga ta'sirini aniqlashning analitik taxlili”- Al-Farg‘oniy avlodlari 2024-yil.
5. Kabildjanov Aleksandr Sabitovich, G Pulatov, Pulatova Gulxayo Azamjon Qizi. Long short-term memory (lstm) algoritmi. 2023-yil. Журнал: Информатика и инженерные технологии 2-son.
6. Giyos Pulatov, Aleksandr Kabildjanov, Gulxayo Pulatova. OB-HAVO SHAROITLARINING YURAK QON BOSIMI KASALLIKLARIGA TA’SIRINI MLP MODELIDA OPTIMALLASHTIRISH Потомки Аль-Фаргани 4. 2024/12/26
