AYOL OLIMLAR VA GLOBAL SOG‘LIQNI SAQLASH: PANDEMIYALAR DAVRIDA GENDER TENGLIGINING AHAMIYATI
Y.X.Nazarova
Fargʻona jamoat salomatligi tibbiyot instituti
Sh.B.Rahmonova
Farg‘ona jamoat salomatligi tibbiyot instituti
Abstract
Annotatsiya: Ushbu tadqiqot pandemiyalar, xususan COVID-19, davrida global sog‘liqni saqlash tizimlarida ayol olimlar va gender tengligi masalasini kompleks tahlil qiladi. Tadqiqot natijalari shuni koʻrsatadiki, ayollar sog‘liqni saqlash xizmatlarining katta qismida faol boʻlishiga qaramay, rahbarlik va ilmiy nashrlar sohasida ularning ishtiroki sezilarli darajada past boʻlgan. Gender tengsizligi sog‘liqni saqlash siyosatining samaradorligini kamaytirgan hamda ayol olimlarning ilmiy faoliyati va rahbarlik salohiyatini to‘sib qo‘ygan omil sifatida namoyon boʻldi. Shuningdek, gender xilma-xilligi hisobga olingan pandemiya strategiyalari samaradorligi yuqori ekanligi tasdiqlandi va amaliy tavsiyalar ishlab chiqildi.
Kalit so‘zlar: gender tengligi, ayol olimlar, pandemiya, sog‘liqni saqlash, COVID-19, ilmiy vakillik.
Abstract: This study examines the role of women scientists and gender equality in global health systems during pandemics, especially the COVID-19 crisis. The findings reveal a significant imbalance between the contributions of women in healthcare delivery and their representation in leadership and scientific publications. Gender inequality hindered effective health policy responses and limited the professional progress of women researchers. The research further demonstrates that health strategies incorporating gender diversity achieved higher effectiveness. Practical recommendations for policy and institutional reforms are provided.
Keywords: gender equality, women scientists, pandemic response, global health, COVID-19, research representation.
Аннотатция: Данное исследование анализирует роль женщин-учёных и гендерного равенства в глобальной системе здравоохранения в условиях пандемий, особенно COVID-19. Результаты показывают существенную диспропорцию между вкладом женщин в оказание медицинской помощи и их представительством в руководстве и научных публикациях. Гендерное неравенство препятствовало эффективному реагированию на кризис и ограничивало профессиональный рост женщин-исследователей. Анализ также подтверждает, что стратегии, учитывающие гендерное разнообразие, обладают более высокой эффективностью. Приведены практические рекомендации по политике и институциональным изменениям.
Ключевые слова: гендерное равенство, женщины-учёные, пандемия, здравоохранение, COVID-19, научная представленность.
References
1. Smith J. COVID-19: Exposing the Gender Gaps in Global Health. Oxford Academic – Analysis of how gender inequities shape pandemic responses and health systems.
2. Kuhlmann E. et al. SDG5 “Gender Equality” and the COVID-19 pandemic: health system responses. Frontiers in Public Health – Assessment showing the importance of gender equality in health policies during COVID-19.
3. Gender Disparity in Authorship of Biomedical Research Publications During COVID-19 – Empirical evidence of lower female authorship in COVID-19 related research.
